در این وضعیت، اگر ثابت شود مدارک مهمی مانند اسناد فنی، پایان‌کار، نقشه‌ها، مدارک مربوط به مساحت و وضعیت ساختمانی یا سایر مستندات مؤثر در ارزش ملک بررسی نشده‌اند، می‌توان حسب مورد نسبت به نظریه کارشناسی اعتراض کرد. اعتراض باید صرفاً با این عبارت که «ارزش‌گذاری اشتباه است» مطرح نشود؛ بلکه بهتر است دقیقاً مشخص شود:

این شیوه اعتراض، از نظر حقوقی و کارشناسی بسیار مؤثرتر است. نقش قاضی در ارزیابی ملک کارشناس رسمی دادگستری، متخصص فنی موضوع کارشناسی است؛ اما تشخیص حقوقی و اتخاذ تصمیم نهایی با دادگاه است. به همین دلیل، کارشناس باید بر اساس موضوع ارجاع، اسناد موجود، اوضاع و احوال مؤثر و ضوابط تخصصی، نظر خود را ارائه کند و دادگاه نیز با توجه به مجموع دلایل و مدارک، درباره ارزش و اعتبار نظریه کارشناسی تصمیم می‌گیرد.

بنابراین در پرونده‌ای که ارزش ملک موضوع اختلاف است، بهتر است اسناد فنی و ملکی ملک پیش از ارزیابی در اختیار کارشناس قرار گیرد تا امکان تطبیق اطلاعات ثبتی، ساختمانی و فنی فراهم شود. شناسنامه فنی و ملکی و معاملات ساختمان اهمیت شناسنامه فنی و ملکی صرفاً به مرحله دادرسی محدود نمی‌شود.

در معاملات ملکی نیز آگاهی از مشخصات واقعی ساختمان می‌تواند از بروز اختلافات بعدی جلوگیری کند. برای مثال، اختلاف درباره متراژ، تعداد طبقات، کاربری، پارکینگ، انباری یا وضعیت فنی ساختمان می‌تواند آثار مالی قابل توجهی برای خریدار و فروشنده ایجاد کند. قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان نیز اصولاً با هدف ایجاد نظم و کنترل در امور فنی و مهندسی ساختمان وضع شده است.

شناسنامه فنی و ملکی ساختمان یکی از مهم‌ترین اسناد برای شناخت وضعیت فنی و ملکی بناست. با این حال، از نظر حقوقی نمی‌توان به‌صورت مطلق گفت که در همه پرونده‌ها و برای هر نوع ارزش‌گذاری، فقدان این سند خودبه‌خود موجب بی‌اعتباری نظریه کارشناسی خواهد شد. آنچه اهمیت دارد، بررسی این موضوع است که آیا اطلاعات موجود در شناسنامه فنی و ملکی، در پرونده موردنظر، در تعیین ارزش ملک مؤثر بوده یا خیر. چنانچه ارزش ملک بر مبنای مشخصات ساختمانی و فنی آن تعیین می‌شود، می‌توان با استناد به ضرورت بررسی اسناد مؤثر، از دادگاه درخواست کرد مدارک لازم ارائه و در اختیار کارشناس قرار گیرد و در صورت صدور نظریه ناقص نیز، حسب مورد، نسبت به آن اعتراض و تقاضای تکمیل کارشناسی یا ارجاع امر به کارشناس دیگر مطرح شود.

در دعاوی مربوط به ارزش‌گذاری ملک، اعتراض به نظریه کارشناسی، اختلافات مربوط به مساحت و مشخصات ساختمان، الزام به ارائه اسناد و مدارک ملکی و فنی و سایر دعاوی پیچیده ملکی، بررسی دقیق اسناد پیش از طرح دعوا اهمیت بسیار زیادی دارد. دکتر امید مقدسی‌فر، وکیل پایه یک دادگستری، با تمرکز بر دعاوی تخصصی حقوقی و ملکی، می‌تواند با بررسی اسناد و مدارک پرونده، مبانی حقوقی دعوا، نحوه طرح خواسته، ایرادات احتمالی نظریه کارشناسی و ادله قابل استناد را ارزیابی و برای پیگیری حقوق موکل اقدام کند. «پیش از پذیرش یک ارزش‌گذاری ملکی، باید دانست دقیقاً چه ملکی، با چه مشخصات فنی و قانونی و بر اساس چه مدارکی ارزش‌گذاری شده است.»

برای دریافت مشاوره تخصصی درباره الزام به ارائه شناسنامه فنی و ملکی، اعتراض به ارزیابی ملک یا اعتراض به نظریه کارشناس رسمی دادگستری، بهتر است ابتدا سند مالکیت، پایان‌کار، مدارک ساختمانی و نظریه کارشناسی بررسی شود.