اگر برای مال منقول یا غیر منقول سند مالکیت رسمی وجود نداشته باشد، مالک اصلی آن باید با اقامه دعوای اثبات مالکیت از حقوق خود نسبت به مال مربوطه دفاع نماید.

دعوای اثبات مالکیت با توجه به این که دلایل و مدارکی که از سوی اقامه کننده آن ارائه می شود از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است از دعاوی پیچیده در حوزه دعاوی مالی محسوب می شود که یکی از بهترین روش های مواجه شدن با آن استفاده از راهنمایی و کمک های وکلای ملکی می باشد.

خدمات اترس در دعاوی اثبات مالکیت

اثبات مالکیت یکی از مهم ترین دعاوی مالی هست که هر فردی در طول زندگی خود می تواند تجربه آن را داشته باشد.

موفقیت در این دسته از پرونده های با توجه به تاثیرات آن برای افراد از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. وکلای دفتر دکتر امید مقدسی فر می توانند با ارائه مشاوره حقوقی حضوری ، تلفنی و آنلاین در بخش های مختلف رسیدگی به این پرونده، ایشان را نسبت به مسائل حقوقی و بار اقدامات صورت گرفته آگاه کرده و بدین ترتیب شانس پیروزی در دعوای اثبات مالکیت را افزایش دهند.

در هر صورت افراد می توانند با توجه به نیاز خود و میزان حساسیت پرونده از انواع خدمات حقوقی ما در پرونده های اثبات مالکیت استفاده نمایند.

انواع روش های اثبات مالکیت

برای اثبات مالکیت نزد مراجع قضایی راه و روش های متفاوتی پیش روی افراد قرار دارد که می توانند از آن برای دفاع از حقوق و منافع خود استفاده نمایند. برخی از مهم ترین و بهترین روش های موجود جهت اثبات مالکیت به شرح  زیر است:

اثبات مالکیت با شهادت شهود

یکی از بهترین ادله اثبات در مراجع قضایی شهادت افرادی می باشد که از حقیقت امر اطلاع داشته و با بی طرفی نسبت به موضوعی که از آن اطلاع دارند در دادگاه شهادت می دهند.

استفاده از شهادت شهود می تواند به صورت حضوری در دادگاه یا به صورت جمع آوری استشهادیه از مطلعین محلی باشد.

اثبات مالکیت با اقرار مالک قبلی

یکی دیگر از روش های مرسوم مربوط به زمانی هست که شخصی مال منقول یا غیر منقولی را از دیگری خریداری کرده اما مال مربوطه فاقد سند رسمی بوده و حال برای دریافت آن نیازمند اثبات مالکیت می باشد که شخص فروشنده می تواند با اقرار یعنی بیان امری به ضرر خود و سود دیگری در دادگاه مالکیت درخواست دهنده را اثبات نماید.

اثبات مالکیت با استفاده از سند معتبر

یکی دیگر از مرسوم ترین و ساده ترین روش های اثبات مالکیت ارائه اسناد و مدارکی هست که نشان دهنده مالکیت فرد می باشد.

از جمله این اسناد و مدارک می توان به فاکتور ها و فیش های واریزی جهت خرید، ارائه اسناد معامله مال مربوطه و یا قولنامه منعقد شده میان مالک قبلی و مدعی اثبات مالکیت اشاره کرد.

البته همه این اسناد باید معتبر بوده و درجه اعتبار آن از سوی دادگاه مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

اثبات مالکیت با استفاده از اماره تصرف

بر اساس اصول حقوقی و پیش بینی قانون گذار در قانون مدنی، اماره تصرف یکی از روش های اثبات مالکیت می باشد.

اماره تصرف به این معناست که اموالی که دارای سند معتبر و رسمی نیستند زمانی که در تصرف شخصی باشد، از نظر دادگاه آن شخص مالک محسوب می شود.

اماره تصرف بیشتر در اموال منقول قابلیت استناد دارد اما این موضوع مانع استناد در اموال غیر منقول نخواهد بود.

مراحل اثبات مالکیت

به صورت کلی دعوای اثبات مالکیت را می توان به سه مرحله اصلی تقسیم بندی کرد که در ابتدا تنظیم دادخواست اثبات مالکیت، ارائه مدارک و مستندات و در نهایت دریافت حکم می باشد که به صورت خلاصه هر یک شامل اقدامات زیر است:

تنظیم دادخواست اثبات مالکیت

در ابتدا افرادی که قصد انجام این امر را دارند باید دادخواست مربوطه را به کمک وکلای متخصص در این حوزه تنظیم کرده و از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی و یا سامانه ثنا آن را به ثبت برسانند.

ارائه مدارک و مستندات

توجه داشته باشید که پیش از تنظیم دادخواست باید ادله اثبات مالکیت به همراه مدارک مربوطه را جمع آوری کرده زیرا نیاز است که ادله مورد استفاده از خواهان در دادخواست تنظیم شده بیان شود.

سپس با تعیین وقت رسیدگی از سوی دادگاه می تواند مدارک مربوطه را به دادگاه ارائه کرده و منتظر تصمیم نهایی از سوی مقام قضایی باشید.

صدور حکم دادگاه

مقام قضایی در صورتی که مدارک و مستندات ارائه شده را معتبر و بر اساس واقعیت بداند، حکم به اثبات مالکیت شما نسبت به مال مربوطه خواهد داد.

بدین ترتیب می تواند با حکم دادگاه به مراجع رسمی مراجعه کرده و از انتقال سند رسمی به نام خود اقدام نمایید.

اثبات مالکیت با قولنامه

اثبات مالکیت با استفاده از قولنامه یکی از مرسوم ترین مبانی اقامه دعوای اثبات مالکیت می باشد و بسیاری از افرادی که اقدام به طرح این دعوا می کنند معمولا از قولنامه به عنوان سند اصلی خود برای اثبات ادعای مالکیت استفاده خواهند کرد.

قولنامه در واقع یک قرارداد خرید و فروش عادی بوده که معمولا در معاملات ملکی مورد استفاده افراد قرار می گیرد.

اثبات مالکیت با قولنامه باید همراه با ادله معتبری مانند شهادت شهود صورت بگیرد تا مقام قضایی اقدام به صدور حکم به نفع شما نماید.

افرادی که به عنوان شاهد مانند مشاورین املاک یا بستگان خریدار یا فروشنده که هنگام خرید و فروش ملک حضور داشته می توانند با اقامه شهادت در دادگاه نزد مقام قضایی، قولنامه ارائه شده را معتبر کرده و سبب اثبات مالکیت را فراهم کنند.

اثبات مالکیت بدون قولنامه

افرادی که قصد اثبات مالکیت بدون قولنامه را دارند نیز نباید از این اقدام نا امید باشند زیرا روش های قانونی دیگری برای این کار از سوی قانون گذار پیش بینی شده است.

این افراد می توانند برای اثبات مالکیت خود با استفاده از شهادت شهود افرادی که هنگام معامله حضور داشتند استفاده نمایند.

هم چنین علاوه بر شهادت شهود با ارائه فاکتور ها و رسید تراکنش هایی که نشان دهنده انتقال وجه به فروشنده از سوی خریدار است می تواند کمک زیادی در اثبات معامله و در نهایت انتقال مالکیت به نام ایشان باشد.

خواندگان دعوای اثبات مالکیت

به صورت کلی بهتر است بدانید خوانده یا خواندگان دعاوی به خصوص دعاوی مالی که اثبات مالکیت یکی از آن موارد محسوب می شود آن افرادی محسوب می شود که اگر دادگاه به دعوای مربوطه رسیدگی کند، منافع ایشان به خواهان انتقال پیدا خواهد کرد.

بدین ترتیب به سادگی می توانید خوانده دعوای اثبات مالکیت را پیدا کرده و در برگه دادخواست بنویسید. برای مثال شما قصد اقامه دعوای اثبات مالکیت ملکی را دارید که به صورت قولنامه ای خریداری کرده اما سند رسمی به نام شخص دیگری است.

در این صورت این شخص خوانده دعوای اثبات مالکیت خواهد بود زیرا که در صورت احراز مدارک و مستندات، ملک از مالکیت وی خارج شده و به مالکیت شما منتقل خواهد شد.

حال اگر سند رسمی به نام شخصی بود اما شما ملک را از شخص دیگری خریداری کرده بودید هر دو ایشان خواندگان دعوای اثبات مالکیت خواهند بود.

مرجع صالح رسیدگی

قانون گذار برای تعیین صلاحیت دادگاه های رسیدگی کننده به دعاوی مالی قاعده بیان کرده است که می توان برای دعوای اثبات مالکیت از آن استفاده کرد.

بر اساس قوانین و مقررات در دعاوی مالی هنگامی که مال غیر منقول باشد دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک صالح به رسیدگی خواهد بود.

بنابراین در این شرایط محل اقامت خواهان و خوانده اهمیتی ندارد. اما در دعاوی مالی منقول مانند خودرو، دادگاه محل اقامت خوانده صالح به رسیدگی خواهد بود.

البته توجه داشته باشید که امروزه بر اساس آخرین تغییرات در خصوص صلاحیت دادگاه ها، رسیدگی به دعوای اثبات مالکیت در خصوص اموالی که کمتر از ۱۰۰ میلیون تومان ارزش داشته باشد بر عهده دادگاه صلح خواهد بود.

تفاوت اثبات و احراز مالکیت

اثبات مالکیت همان طور که اشاره کردیم در مواردی مورد استفاده قرار می گیرد که دو مالکیت متعارض با یکدیگر وجود داشته باشد و شخص خواهان با ارائه مدارک و مستندات خود قصد اثبات مالکیت از سوی مقام قضایی دارد.

اما احراز مالکیت به این صورت است که برای مثال شخصی دارای سند عادی نسبت به یک زمین بوده و خواهان این است که دادگاه مالکیت وی را احراز کرده و وی بتواند برای مال خود سند رسمی دریافت کند.

مدارک لازم برای اثبات مالکیت

. مدارک هویتی مانند شناسنامه و کارت ملی

. در صورت وجود تصویر اظهارنامه ارسال شده

. قولنامه منعقد شده در صورت جود

. رسید و تراکنش های اثبات کننده انتقال وجه به صورت معتبر و با تایید بانک

. استشهادیه تهیه شده یا ارائه شهادت نامه تنظیم شده از سوی شاهدین

. ارائه مدارک و مربوط به مالیات ملک یا پرداخت عوارض شهرداری

پرسش و پاسخ حقوقی 

دعوای اثبات مالکیت در عین حال که از دسته دعاوی پیچیده موجود در دستگاه قضایی محسوب می شود، به جهت این که به طور مستقیم با اموال و منافع افراد سر و کار دارد از دعاوی پر اهمیت نیز می باشد.

برای موفقیت در اثبات مالکیت باید در ابتدا برای انتخاب شیوه اقامه دعوا با یک وکیل زبده مشورت کرده و سپس با راهنمایی ایشان اقدام به جمع آوری مدارک مورد نیاز نمایید.

در نهایت با ثبت دادخواست و پیگیری پرونده از مراجع قضایی می توانید از حقوق و منافع خود دفاع نمایید.